EĞİK
DÜZLEM YÜKSEKLİĞİNİN, CİSMİN HAREKETİNE ETKİSİNİN İNCELENMESİ
DENEYİN AMACI:Eğik düzlem yüksekliğinin cismin hareketine etkisini
incelemek.
HAZIRLIK SORULARI:
1-Eğik düzlemin yüksekliği
artarsa, cismi yukarı çekmek için harcanan kuvvet artar mı? Tartışınız.
2-Bir araba eğimi fazla
olan rampada yokuş yukarı çıkarken zorlanır. Nedenlerini araştırınız.
DENEYDE
KULLANILAN ARAÇ VE GEREÇLER:
|
1-eğik düzlem tahtası |
4-dinamometre |
7-naylon ip |
|
2-uçlu bağlama parçası |
5-statif
çubuk |
8-yarıklı ağırlık takımı |
|
3-döküm ayak |
6-eğik düzlem arabası |
9-küçük bunzen kıskacı |
DENEY DÜZENEĞİ:
|
|
|
DENEYİN YAPILIŞI:
1-Dinamometreyi
kullanacağınız konumda sıfır ayarını yapınız.
2-Eğik düzlem arabasını
dinamometre ile tartarak değeri not ediniz.
3-Eğik düzlem tahtasını
uçlu bağlama parçasıyla ,şekilde görüldüğü gibi belli
bir açıyla
statif çubuğa bağlayınız.
4-Eğik düzlem arabasını ip
yardımıyla dinamometreye bağlayarak, şekildeki düzeneği oluşturunuz.
Dinamometrenin değerini okuyunuz.
5-Yarıklı ağırlıklarla
arabanın ağırlığını ve açıyı değiştirerek, her seferinde kuvveti ölçerek bu
değerleri karşılaştırınız.
DENEYİN SONUCU:
Yükseklik (h) / düzlem boy
( l ) oranı eğik düzlemin “eğimini “verir.
Eğim arttırıldığında çekme
kuvveti daha büyük olmaktadır. Eğim ne kadar küçükse, kuvvet kazancıda o kadar
fazla olur.
Eğik düzlem ile yükseğe
çıkarılacak yük daha az kuvvetle aynı yüksekliğe çıkarılmış olur. Yapılan iş
değişmez, ancak işlerimizi yapmada kolaylık sağlar.
TEORİK BİLGİ:
Eğik düzlem üzerinde
bulunan cisme etki eden dengeleyici kuvvet, eğik düzlemin eğim açısına
bağlıdır. Eğim açısı büyüdükçe dengeleyici kuvvet büyür. Eğim açısı küçüldükçe
dengeleyici kuvvet küçülür.